Przejdź do treści
Home » Publikacje » Wycena odszkodowania za naruszenie własności intelektualnej

Wycena odszkodowania za naruszenie własności intelektualnej

Specyfika krajowa

Skuteczne ustalenie wartości szkody z tytułu naruszenia praw własności intelektualnej (IP) dla potrzeb procesu sądowego, wymaga uwzględnienia specyfiki lokalnej. Nie istnieje proste przełożenie praktyki procesowej krajów anglosaskich w tym obszarze na polskie realia. Na polskim rynku należy brać pod uwagę następujące czynniki.

  • Podstawa prawna: art. 361 § 2 Kodeksu cywilnego, wprowadza zasadę pełnej kompensacji szkody (obejmującej zarówno stratę rzeczywistą, jak i utracone zyski).
  • Wysokie prawdopodobieństwo zdarzeń: Aby uzyskać odszkodowanie, należy udowodnić, że uzyskanie korzyści było niemal pewne w normalnym biegu zdarzeń. „Utrata szansy na zysk” zazwyczaj nie jest wystarczająca do zasądzenia pełnego odszkodowania.
  • Bezporność szkody: Sąd nie może oddalić powództwa tylko dlatego, że trudno jest precyzyjnie wyliczyć kwotę odszkodowania, jeśli sam fakt wystąpienia szkody jest bezsporny.
  • Przedawnienie: Roszczenia związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przedawniają się najczęściej z upływem 3 lat.
Własność intelektualna

Rola własności intelektualnej (IP – Intellectual Property) w działalności handlowej a następnie biznesowej została dostrzeżona już w XIII wieku, pierwsze akty prawne powstały w XV wieku, ochrona wynalazków została wprowadzona do ustawodawstwa krajowego państw w XIX wieku i wzmocniona w układzie międzynarodowym w wyniku Konwencji paryskiej.

Historia polskiej ustawy „Prawo własności przemysłowej” (dalej „PWP”) nie przekracza ćwierć wieku. Spory w przedmiocie naruszeń własności intelektualnej, rozpatrywane są głównie na gruncie prawa autorskiego, prawa własności przemysłowej i ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Ubiegłe ćwierćwiecze charakteryzuje się, dynamicznym rozwojem metod wyceny odszkodowań w biznesie. Wzrosła moc obliczeniowa komputerów przenośnych. Zaistniał łatwy dostęp do ogromnych zasobów informacyjnych w domenie publicznej oraz informacji pozyskiwanych komercyjnie. Szybko upowszechnia się zastosowanie agentów AI korzystających z dużej liczby modeli LLM.

W konsekwencji, indywidualni eksperci, w tym biegli sądowi uzyskali możliwość zastosowania zaawansowanych technik obliczeniowych i modeli analitycznych. Możliwości te ujawniły się także w wycenie odszkodowań dla potrzeb procesowych. Trudne do zrozumienia pojęcia ekonomiczne i zaawansowane modele finansowe oraz techniki obliczeniowe, zdecydowanie wykraczają poza wiedzę prawniczą.

Kluczowego znaczenia nabiera zatem zapewnienie skutecznej komunikacji pomiędzy uczestnikami sporu. Jest to ważne dla prawidłowej oceny prezentowanych opinii przez sąd a w konsekwencji zwiększenia trafności i ograniczenia kosztów rozpoznania spraw. Przy okazji, pojawiają się nowe wyzwania. Pojawiły sie mało wiarygodne opinie biegłych, którzy nadmiernie i bezkrytycznie wykorzystują współczesne narzędzia AI.

Szkoda i generalne metody kalkulacji odszkodowania

Mówiąc o naprawieniu wyrządzonej szkody mamy ma myśli dwa zakresy odszkodowania. Odszkodowanie z tytułu:

  • strat rzeczywistych,
  • utraconych korzyści.

Naruszenie własności intelektualnej wywołuje zwykle roszczenie o odszkodowanie z tytułu utraconych korzyści. Niezbędne jest udowodnienie, że działanie pozwanego z dużym prawdopdobieństwem spowodowało zdarzenia wywołujące straty w majątku powoda. Co więcej, zdarzenia te wywołały szkodę w następstwie możliwego do przewidzenia procesu. Nie był to zatem nadzwyczajny zbieg okoliczności, sytuacja losowa, czynnik zewnętrzny.

Sprawca powien móc przewidzieć negatywne skutki swojego działania. Związek przyczynowy pomiędzy wskazanymi zdarzeniami i utraconymi korzyściami powoda ma zatem normalny a nie wyjątkowy charakter. Niezbędne jest uprawdpodobnienie, że utracone przewidywane korzyści powoda (przychody, zyski) bylyby realne, wysoce prawdopdobne, niemal pewne.

Służy temu analiza „gdyby nie” (ang. but-for), koncentrująca się na hipotetycznej prognozie w warunkach braku deliktu. Uzasadnienie realności utraconych korzyści realizowane jest zwykle z wykorzystaniem:

  • przeciętnych (wystandaryzowanych) wyników uzyskanych w przeszłości (domniemanie kontynuacji trendu),
  • wiarygodnych prognoz bazujących na zdarzeniach i trendach rynkowych,
  • zapisów zawartych w wykonalnych kontraktów,
  • możliwości wykonawczych w biznesie powoda (organizacja, zasoby),
  • parametrów rynkowych i finansowych.

W literaturze i praktyce procesowej kalkulacja odszkodowania bazuje na porównaniu majątku powoda przed i po zaistnieniem deliktu. Do częso stosowanych metod kalkulacji odszkodowania w zakresie utraconych korzyści należą:

  • metoda „przed i po” (ang. „before and after”). Metodę ta stosuje się gdy istnieje możliwość wykorzystania danych sprzed daty deliktu w prognozowaniu wielkości po dacie deliktu (prognoza „but-for”) .
  • metoda „porównawcza” (ang. „yardstick approach”). Metodę tą stosuje się gdy występuje brak danych historycznych sprzed daty deliktu ale prognozę „but-for” można skonstruować z wykorzystaniem metody porównawczej.
Schemat kalkulacji odszkodowania z tytułu utraconych korzyści

Założono, że skutki Deliktu będą odwracalne, czemu między innymi ma posłużyć wypłata odszkodowania. W wyliczeniu odszkodowania uwzględnia się:

  • kategorię zysku netto (tzn. utracone przychody pomniejszone o koszty bezpośrednie),
  • wartość strumieni pieniężnych w czasie (przychody / koszty / wydatki), w postaci zdyskontowanej.

Poniższy wykres zawiera sposób kalkulacji odszkodowania oddzielnie dla dwóch okresów:

  • Okres pierwszy pomiędzy datą Wyroku i datą Deliktu. Utracone przychody zostaną wyliczone przez różnicę, pomiędzy prognozowanymi przychodami w ujęciu „but-for” (na wykresie P1) oraz przychodami rzeczywistymi (R1).
  • Okres drugi pomiędzy prognozowaną datą ustania negatywnych skutków Deliktuj i datą Wyroku. Utracone przychody zostaną wyliczone przez różnicę, pomiędzy prognozowanymi przychodami w ujęciu „but-for” (P2) oraz prognozowanymi przychodami po dacie Wyroku (P3).
schemat kalkulacji zysków utraconych

W polskiej praktyce sądowej odszkodowanie zostanie przyznane jedynie za okres nr 1.

Dominujący model rzeczywistości w postępowaniu przed sądem

Wydaje się, że w sądach dominuje przekonanie o deterministycznym charakterze rzeczywistyści:

  • W okresie od daty Deliktu do daty Wyroku mamy do czynienia ze strumieniami danych prognozowanych na okres miniony versus dane rzeczywiste z tego okresu. To porównanie czasami otrzymuje walor wiarygodności.
  • Wszelkie kalkulacje dla okresu po dacie Wyroku uważane są juz za nazbyt spekulatywne, gdyż w tym przypadku różnicujemy dwa strumienie danych prognozowanych.

Zauważmy, że analiza „but-for” pozwala na bardziej wiarygodne skonstruowanie prognozy (P1/P2) w porównaniu z warunkami opracowania prognozy P3. Przede wszystkim, w okresie analizy znane są zdarzenia i dane dla okresów przed datą Wyrooku. Prognoza P3 odnosi się do przyszłości, która zaistnieje po tej dacie a zatem w ocenie sądu charakteryzuje się dużo większym poziomem niepewności.

Z mojej praktyki wynika, że prognoza P1 / P2 również realizowana jest w warunkach niepewności. ponadto, w prognozowaniu często stosuje się metody stochastyczne, uznając niedeterministyczny model rzeczywistości. Zobacz artykuł Model deterministyczny versus stochastyczny w wycenie.

Problem unikalności w wycenie własności intelektualnej

W przypadku wyceny IP z użyciem analizy porównawczej występują duże trudności związane z cechami IP i głównie z ich unikalnością. Wynalazki, marki, utwory i inne przedmioty IP chronione są przez prawo w różnej formie, przez różne okresy, na różne sposoby. Trudno jest skostruowac portfel porównywlanych transakcji, spełniających wymagania akceptowalnej porównywalności.

Ponadto, w powszechnej opinii, ceny transakcji zawartych w warunkach rynkowych powinny odpowiadać wartości. Ten pogląd jednak nie sprawdza się w praktyce. Eksperci są zgodni, że postrzeganie wartości to wynik procesu opiniowania.

Wartość to sumaryczna ocena przyszłych pożytków finansowych z tytułu posiadania lub użytkowania przedmiotu wyceny, przy uwzględnieniu ryzyka. Wartość jest z natury rzeczy subiektywna jako opinia wyrażona przez określony podmiot. Cena to aktualny lub przyszły fakt rynkowy. Cena to zwykle wynik równoważenia popytu i podażą a jednocześnie efekt decyzji o trudnym do ustalenia związku z wartością. Na cenę wpływa wiele czynników, które uwzględniają w procesach decyzyjnych strony transakcji. Zobcz artykuły: Wartość a cena, Identyfikacja przedmiotu wyceny, Model deterministyczny versus stochastyczny w wycenie, Ustalenie wyniku wyceny

Informacyjna funkcja cen zawartych transakcji, stanowi następczo źródło kształtowania opinii czyli wyceny z użyciem analizy porównawczej. Wiarygodne skorzystanie z informacji transakcyjnych wymaga dostępu do wiarygodnych baz danych. Komercyjne oraz publicznie dostępne źródła zawierają informacje o niewielkiej częsci zawartych transakcji. Wystepują tez braki w danych wobec ich poufnego charakteru.

Nawet w przypadku aktywów tak płynnych w obrocie gospodarczym, jak akcje spółek giełdowych cena zazwyczaj odchyla się od wartości wewnętrznej. Wycena akcji znacząco różni się w opinii wielu uznanych ekspertów. Eksperci od wielu lat koncentrują się na standaryzacji metod wyceny poprzez stworzenie wspólnego metodologicznego punktu odniesienia. Globalny zasięg uzyskała tu organizacja IVSC (ang. International Valuation Standards Council)[1], wspomagająca postęp procesu standaryzacji metod wyceny IP.

Źródła sporu o wartość IP

Spór o wartość praw własności przemysłowej często wywołują:

  • decyzje pokontrolne wewnętrzne (korporacyjne / właścicielskie) oraz zewnętrzne urzędów i instytucji. Decyzje wywołujące spór wydawane są przykładowo przez administrację skarbową, regulatorów rynku, KRS, zarządców funduszy pomocowych i inwestycyjnych. W wyniku takich decyzji zwykle podważane są ceny transakcyjne lub wartość rynkowa,
  • zidentyfikowane naruszenia praw w wyniku postępowania stron umowy lub podmiotów konkurencyjnych. Poza bezpośrednim naruszaniem praw, występuja rózne formy pośredniej ingerencji w przyszłe pożytki ich właściciela lub korzystającego. Dotychczasowe pola eksploatacji praw mogą utracić zyskowność np: poprzez zmianę profilu ryzyka,
  • rozliczenia majątkowe współwłaścicieli IP (twórcy / inwestorzy), powstałe w obszarze inwestycyjnym, transakcyjnym, spadkowym, rozwodowym itp..

Niekorzystne decyzje podatkowe, skutkują dodatkowymi obciążeniami fiskalnymi w tym karnymi. Skutki decyzji innych instytucji i organów mogą być równie dotkliwe a nawet rujnujące projekt biznesowy. Przykładowo, żądanie zwrotu wypłaconych dotacji lub zwiększenia gwarancji i zabezpieczeń finansowych w realizacji projektu rozwoju własności intelektualnej.

Stwierdzenie naruszeń IP rodzi żądanie zaprzestania naruszeń, naprawienia szkody lub zwrotu nieuprawnionych korzyści uzyskanych przez naruszyciela praw.

W przypadku jednostronnych transakcji nieakceptowanych przez współwłaścicieli IP powstaje potrzeba wypracowania rekompensat i negocjacji warunków ugody. W każdym przypadku, ostatecznym rozwiązaniem pozostaje rozstrzygnięcie sprawy przez sąd.  

Dynamiczny rozwój metod i modeli wyceny

W miedzynarodowej praktyce eksperckiej wypracowano zasady opiniowania w warunkach sporu rozstrzyganego przed sądem w obszarze kalkulacji odszkodowania w biznesie. Przykładowe pozycje literatury fachowej: [2]; [3]; [4]. Opublikowano standardy wyceny własnosci intelektualnej (krajowe, stowarzyszeń ekspertów i międzynarodowe [1]), zobacz Nowa wersja standardu IVS. Wprowadzono szczegółowe regulacje prawne, które wymagają zróżnicowania metod wyceny oraz standardów wartości w relacji do celu wyceny:

  • zarządczy, transakcyjny, inwestycyjny,
  • podatkowy (np.: problematyka cen transferowych [5]),
  • nwestycyjny, bilansowy (np.: ustawa  o Rachunkowości, Międzynarodowe Standardy Rachunkowości MSR, Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej MSSF).

Pomimo tych działań, spory sądowe ciągną się latami i generują znaczne koszty. Rozwiązania tego problemu warto upatrywać w poprawie komunikacji pomiędzy uczestnikami sporu, prawnikami i ekonomistami. W obliczu dynamicznego rozwoju narzędzi IT (moce obliczeniowe, duże bazy danych, globalna komunikacja), eksperci sięgają po coraz bardziej zaawansowane metody. Nieliczni biegli sądowi posiadają umiejętność zrozumiałej prezentacji zastosowanych przez siebie wyrafinowanych metod i modeli matematycznych. Regulacje prawne i metody wyceny nie nadążają za dynamicznym rozwojem gospodarki cyfrowej, generującej nowe aktywa cyfrowe.

Przykładowe problemy w rozstrzyganiu sporów

Opóźniona decyzja i brak zabezpieczenia informacyjnego (dowodowego)
Pozew

Wycena odszkodowania to często działanie mocno opóźnione i przez to obarczone wysokim poziomem niepewności danych historycznych. Znakomicie utrudnia to sprawne rozstrzygnięcie sporu przez sąd lub zawarcie ugody. Z drugiej strony, biorąc pod uwagę praktykę przyznawania odszkodowania, im dłuższy okres pomiędzy wyrokiem i deliktem tym większa szansa na wyższe odszkodowanie.

Pozwy wymagają podania wartości przedmiotu sporu (dochodzonej kwoty odszkodowania). Kwotę tą ustala się na podstawie wstępnego oszacowania w krótkim okresie po zaistnieniu deliktu (uzyskaniu odpowiedniej informacji). Zauważmy, że w takim oszacowniu Prognoza P1/P2 obarczona jest niepewnością charakterystyczną dla prognpozy P3 a data wyroku jest trudna do oszacowania.

Proces

W pierwszej kolejności, pełnomocnicy stron i sąd koncentrują się na kwestiach prawnych w tym głównie proceduralnych. Ustalenie interesu prawnego stron, weryfikacja dowodów, w tym ze źródeł osobowych, rozpatrywanie zażaleń na poszczególne postanowienia sądu, potrafi trwać latami.

Następnie sąd ustala, że z dużym prawdopodobieństwem istnieje związek przyczynowy działań pozwanego ze zdarzeniami, które mogły generować straty w majątku powoda.

W kolejnym kroku biegły sądowy otrzymuje zlecenie wyliczenia odszkodowania. Od tego momentu rusza batalia o uznanie lub odrzucenie opinii biegłego, zmianę biegłych i sędziego.

Wniosek

Kluczowa zasada w wycenie odszkodowania na datę wsteczną wymaga, aby wszelkie informacje użyte w kalkulacji były nie późniejsze niż pochodzące z okresu naruszeń.

Gigantyczne tempo wzrostu ilości informacji dostępnych publicznie i w komercyjnych bazach danych powoduje, że skraca się okres przechowywania i udostępniania informacji. Dotyczy to głównie informacji archiwalnych dostępnych publicznie. Maleje szansa na wiarygodne ustalenie warunków informacyjnych niezbędnych dla potrzeb wyceny IP w dacie deliktu sprzed 7-10 lat. Wycena zamienia się w oszacowanie, gdyż nie spełnia kryteriów definiowanych w standardach. Rośnie ryzyko skutecznego podważenia każdego niepewnego parametru kalkulacji finansowej przez strony procesu.

Wobec znacznego kosztu ekspertyz ekonomicznych, w tym profesjonalnej wyceny IP, dobrą praktyką ekonomii procesowej, jest odpowiednie przygotowanie informacyjne w dacie pozwu. Ekspert powinien zaprojektować metody wyceny oraz sporządzić wykaz danych niezbędnych do pozyskania. Równie ważne jest zabezpieczenie źródeł informacji oraz danych w tej dacie, w postaci dowodów akceptowalnych dla sądu. Skuteczna komunikacja oraz współpraca prawnika i ekonomisty jest w tym zadaniu bezcenna.

Nieprawidłowa wycena własności intelektualnej dla potrzeb transakcyjnych
Roszczenie

Przedsiębiorca wniósł portfel patentów i know-how w obszarze innowacyjnej technologii wytwarzania nowego produktu jako wkład niepieniężny na pokrycie kapitału spółki. We wniosku do KRS potwierdził wartość wnoszonych prawa własnosci przemysłowej (PWP) wyceną własną i oświadczeniem zarządu spółki.

Po 5 latach funkcjonowania spółki na granicy strat finansowych, administracja skarbowa podważyła wysokość dokonanych odpisów z tytułu amortyzacji podatkowej.

Praktyka

Organ posłużył się wyceną niezależnego eksperta. Spółka w odpowiedzi przedstawiła własną wycenę. Wycena bazowała na optymistycznych prognozach, sporządzonych z wykorzystaniem parametrów nieznajdujących wsparcia w wynikach badań. Nie przywołano w niej wyników badań rynkowych, badań stanu techniki, trendów rozwojowych, działalności podmiotów dysponujących konkurencyjnymi technologiami oraz benchmarków finansowych dostępnych w dacie tego dokumentu.

Ponadto, uproszczona ocena ryzyka zawarta w tej opinii nie uwzględniała zdarzeń „o znaczeniu katastrofy”, które można było w dacie aportu prognozować z istotnym prawdopodobieństwem. Ponadto, okazało się, że w dacie wyceny istniały zgłoszenia patentowe tego samego podmiotu, chroniące bardziej efektywną technologię.

Wniosek

Ostatecznie, w obliczu aktualnego sporu z urzędem nie jest już istotne czy zarząd spółki zaufał słabemu merytorycznie ekspertowi. Nie ma znaczenia to czy autor opinii uległ żądaniom nieodpowiedzialnego zarządu, który chciał zaoszczędzić na wysokich kosztach pozyskania informacji rynkowej.

Fakt, że koszty zakupu raportów z badań rynkowych niezależnych firm oraz informacji w komercyjnych bazach danych transakcyjnych są wysokie. Jeżeli jednak dojdzie do procesu sądowego, to biegły sądowy będzie musiał opiniować wartość aportu, korzystając z akt sprawy oraz wiedzy specjalnej. Biegły będzie musiał ustalić warunki informacyjne z daty wniesienia aportu co moze okazać się trudne i kosztowne a czasami niewykonalne.

Nieracjonalne wymagania i brak zaufania do metod wyceny własności niematerialnych

Nieracjonalne wymagania sądu i brak zaufania do metod wyceny własności niematerialnej, mogą spowodować odrzucenie roszczeń powoda. W szczególności dotyczy to naruszenia praw ochronnych marki.

Roszczenie

W trakcie kilkuletniego procesu stwierdzono ostatecznie naruszenie designu i znaków towarowych w wyniku czynu nieuczciwej konkurencji. Działanie naruszyciela polegało na wprowadzeniu w błąd konsumenta poprzez upodobnienie produktu (opakowanie i zawartość). Powód dowodził, że mocno ucierpiał wizerunek marki, gdyż upodobniony produkt był zdecydowanie gorszej jakości.

Powód wniósł do sprawy wiele dowodów na istnienie kapitału marki w okresie przed deliktem. Ponadto, zabezpieczył dane niezbędne dla udowodnienia związku przyczynowego określonych działań pozwanego z utratą przychodów i zysku na sprzedaży. Powód interpretował to jako efekt strat w kapitale marki oraz ujawnił wysokie koszty poniesione na budowę kapitału marki.

Praktyka

W praktyce, sądy nie akceptują „abstrakcyjnych szkód” i.nadmiernie spekulatywnego charakteru kalkulacji odszkodowania. Za abstrakcyjną uznają szkodę, polegającą na utracie części kapitału marki. Dzieje się tak głównie z uwagi na brak zrozumienia pojęć marketingowych i brak zaufania do metod wyceny marki. Pojęcie „kapitał marki” jest dla sądu nazbyt abstrakcyjne i teoretyczne. Chciałoby się powiedzieć że jest nierzeczywiste bo niematerialne. Gdy nie można udowodnić zaistnienia szkody, nie ma co mówić o kalkulacji odszkodowania. Ponadto, kalkulacja odszkodowania wymaga pomiaru różnicy w wartości marki przed i po delikcie a metody wyceny marki są mało wiarygodne.

Nawet jeżeli sąd jest przekonany o długoterminowym, negatywnym skutku deliktu, to w rozstrzygnięciu uzna jedynie utracone zyski w zaistniałym okresie naruszenia. Sąd odrzuci wszelkie kalkulacje uwzględniające prognozy wykraczające poza datę opinii biegłego jako nazbyt spekulacyjne.

Zauważmy, że w danym przypadku zyski powoda w okresie naruszeń kapitału marki można wykazać na bazie ewidencji księgowej. Dużo trudniej jest uwiarygodnić jakie zyski zaistniałyby w sytuacji braku deliktu. Strona pozwana zawsze podnosi kwestię nadmiernie spekulatywnej kalkulacji w tym zakresie.

Sprzedaż podróbek

W przypadkach tzw. „bazarowej” sprzedaży podróbek uzyskuje się zazwyczaj zabezpieczenie, powodujące powstrzymanie dalszej ich sprzedaży. Sąd dość często też rozstrzyga o zwrocie nienależnych korzyści sprzedawcy. I na tym koniec. Tego typu „odszkodowanie” nie satysfakcjonuje powodów i nie powstrzymuje przestepców od podejmowania kolejnych nielegalnych działań. Właściciele znanych marek kosmetyków, odzieży, obuwia czy używek (np.: cygara, kawa), mierzą się z tym problemem od wielu lat.

Trudno udowodnić związek przyczynowy pomiędzy sprzedażą niedużej ilości podrabianych cygar marki premium, zaoferowanych w niskiej cenie na bazarku z hipotetyczną utratą analogicznej sprzedaży przez legalnego dystrybutora tej marki. Zakłada się, że Klient tzw. marki „premium” nie kupuje na bazarkach, więc marka nie traci klienta. Powiązanie faktu sprzedaży podróbek zrealizowanej w niewielkiej skali ze szkodą wizerunkową marki jest w praktyce niewykonalne.

Nieprecyzyjne ustalenia uczestników procesu R&D zawarte na etapie umowy inwestycyjnej

Brak precyzyjnych ustaleń na etapie umowy inwestycyjnej, utrudnia przyszłe rozliczenia majątkowe. Sczególnie, że proces R&D charakteryzuje się znaczną niepewnością w zakresie rezultatu.

Przykład:

Po wielu latach wspólnej inwestycji w rozwój i komercjalizację portfela IP (zgłoszenia patentowe, know-how), odchodzi jeden z głównych inwestorów. Niemal natychmiast wysuwa on roszczenie o zapłatę wynagrodzenia z tytułu opcji, sformułowanych w umowie inwestycyjnej. Opcje te przyznawały mu wynagrodzenie w relacji do wzrostu wartości portfela IP, rozwijanego z jego udziałem.

W dacie rozpatrzywania roszczenia, obie strony sporu zgodziły się, że obecną wartość portfela IP można wiarygodnie ustalić. Strony zaakceptowały aktualną wycenę opracowana przez niezależny podmiot. Wynik wyceny znalazł też potwierdzenie w planowanej do zawarcia transakcji transferu własności Portfela IP do niepowiązanego podmiotu. Niestety, wynagrodzenie inwestora z tytułu opcji przekracza wysokość udziału w zyskach z planowanej transakcji.

Ponadto, strony nie zgadzają się odnosnie pierwotnej wartości portfela IP, według stanu w dacie zawarcia umowy inwestycyjnej. W konsekwencji, strona pozwana nie potwierdza wartości opcji, przyznanych inwestorowi. W pierwotnej wycenie opcji uwzględniano prognozę wydatków inwestora na R&D oraz prognozę pożytków finansowych z komercjalizacji portfela IP.

Kluczem do rozstrzygnięcia sporu jest wartość Portfela iP w dacie zawarcia umowy. Obecnie strona pozwana uważa, że wartość ta była błędnie ustalona a zatem i pierwotna opinia odnośnie wartości opcji była błędna. Jej zdaniem wartość posiadanego ówcześnie portfela IP była dalece niedoszacowana. Prognozy finansowe nie sprawdziły się a zawarta umowa inwestycyjna, była w tej kwestii nieprecyzyjna. Spór jest trudny do rozstrzygnięcia także z uwagi na brak wiarygodnych danych, umożliwiających biegłemu sądowemu przeprowadzenie wyceny portfela IP i opcji na datę zawarcia umowy inwestycyjnej.

Literatura

  1. IVSC, International Valuation Standards.
  2. Measuring Business Interruption Losses and Other Commercial Damages” – Patrick A. Gaughan, John Wiley & Sons.
  3. “The Comprehensive Guide to Lost Profits and Other Commercial Damages”, Vol. 1 and Vol. 2 “Case Law”- Nancy J. Fannon, Jonathan M. Dunitz, BVR, 2014 rok.
  4. Jimmy S. Papas, William Scally, Steven M. Veenema: The Comprehensive Guide to Economic Damages, BVR, 2023.
  5. “Transfer Pricing Guidelines for Multinational Enterprises and Tax Administrations”, OECD, 2022.

To dopiero wstęp, kontynuacja w kolejnych artykułach.

Zapraszam do kontaktu i bezpłatnej konsultacji, ale pamiętaj ja nikomu nigdy niczego nie doradzam.

Tagi:
Logo Wycena Praw

Wycena przedsiębiorstw i aktywów niematerialnych, w tym: udziałów, akcji, opcji menedżerskich, znaków towarowych, patentów, know-how i praw autorskich. Sztuka wsparta solidnym rzemiosłem.

Skontaktuj się ze mną
Tematy